Yeni başlayanlar için pinyin

Bir hece: baş ünsüz + son + ton

Pinyin, Mandarin seslerini Latin harfleriyle yazmanın resmî yoludur. Çoğu hece bir baş ünsüz, bir son ve bir tondan oluşur: hǎo, üçüncü tonda h + ao’dur; zhōng, birinci tonda zh + ong’dur.

Pinyin harfleri her zaman Türkçedeki gibi okunmaz; her sesi yazılışından tahmin etmek yerine dinleyerek öğren.

• 妈m + a → mā
• 好h + ao → hǎo
• 中zh + ong → zhōng
• 学x + üe → xué

21 baş ünsüz

b, d ve g ötümlü değildir; nefes verilmeden söylenir. p, t ve k güçlü bir nefesle söylenir. Aynı karşıtlık j/q, zh/ch ve z/c’de de vardır.

zh, ch, sh ve r’de dil ucu damağa doğru kıvrılır; z, c ve s’de dil dişlerin arkasında düz durur. j, q ve x yalnızca i ve ü ile birleşir.

• b p m f
• d t n l
• g k h
• j q x
• zh ch sh r
• z c s

Sonlar

Altı basit son vardır: a, o, e, i, u ve ü. Bunlar ai, ao, ia, uo ve üe gibi sonları ve -n ya da -ng ile biten genizsi sonları oluşturur.

-n ve -ng kelimeyi değiştirir: rén (insan) -n ile, lěng (soğuk) -ng ile biter. an/ang, en/eng ve in/ing’i çift olarak çalış.

• a o e i u ü
• ai ei ao ou
• an en ang eng ong
• ia ie iao iu ian in iang ing iong
• ua uo uai ui uan un uang
• üe üan ün
• 人rén
• 冷lěng

Yazım kuralları

Baş ünsüz yoksa i, y; u, w olarak yazılır: yī, wǔ; ü ise yu olarak yazılır: yú.

j, q ve x’ten sonra ü’nün noktaları düşer: qù, xué. Bir baş ünsüzden sonra iou, uei ve uen; iu, ui ve un olarak kısalır: liù, duì.

z, c, s, zh, ch, sh ve r’den sonra i, “i” gibi değil ünsüzün devamı gibi okunur: zì, shì. Kesme işareti, yanlış okunabilecek hece sınırını gösterir: Xī’ān (iki hece), xiān değil.

• 一yī
• 五wǔ
• 鱼yú
• 去qù
• 学xué
• 六liù
• 对duì
• 字zì
• 是shì
• 西安Xī’ān

Pinyin nasıl öğrenilir

Pinyin’i ilk günden tonlarla birlikte öğren; yalnızca karakterlere geçmeden önce metinleri pinyin ile sesli oku.

HuWolMont 1. seviye pinyin ve telaffuzla başlar; kitaplardaki ve uygulamadaki her yeni kelime pinyin’iyle verilir.

Telaffuz ve yazının temelleri

• Tonlar ve ton değişimleriDört ton ve nötr ton nasıl okunur, ton işareti nereye konur ve 1. seviyedeki üç ton değişimi: art arda iki üçüncü ton, “一” ve “不”.
• Çizgi sırası kurallarıÇince karakterler birkaç temel çizgiden oluşur ve sabit bir sırayla yazılır. Yedi kuralı öğrenen, çoğu karakterin çizgi sırasını çıkarabilir.
• Sayı sözcükleriÇincede sayı doğrudan ismin önüne gelmez; araya bir sayı sözcüğü girer. Nasıl kullanıldıkları ve 1–6. seviye kitaplarındaki seçilmiş sayı sözcükleri burada.